Steunmaatregelen energiecrisis 2026

Door de stijgende prijzen van fossiele brandstoffen als gevolg van de energiecrisis kunnen zelfstandigen in alle sectoren in 2026 met financiële moeilijkheden worden geconfronteerd.

De overheid voorziet een aantal ondersteuningsmaatregelen voor de getroffen zelfstandigen.

1. Vermindering sociale bijdragen

Zelfstandigen die zwaar getroffen worden door de energiecrisis, kunnen een vermindering vragen van hun voorlopige sociale bijdragen van het jaar 2026. De zelfstandige kan kiezen om de voorlopige sociale bijdragen van 2026 te verminderen en te laten berekenen op het effectieve geschatte inkomen van 2026 als dit inkomen lager blijkt te liggen dan dit van 3 jaar geleden. Er blijft een beperking tot de wettelijke minimumdrempels die van toepassing zijn op zelfstandigen in hoofdberoep, op starters en op meewerkende echtgenoten. Zelfstandigen in hoofdberoep (primostarters inbegrepen) en meewerkende echtgenoten blijven dus wel steeds een wettelijke minimumbijdrage verschuldigd.

Let op: als er een vermindering van de voorlopige bijdragen aangevraagd en verkregen wordt en het werkelijke inkomen blijkt uiteindelijk toch hoger, dan is avixi wettelijk verplicht om per kwartaal 3% verhoging aan te rekenen op de opgevorderde supplementen én 7% bij elke jaaroverschrijding. (verhoging artikel 11bis)

2. Vrijstelling sociale bijdragen

Voor de sociale bijdragen van het tweede en derde kwartaal van 2026 kunnen zelfstandigen die als gevolg van de energiecrisis grote moeilijkheden ondervinden, een versoepelde aanvraag tot vrijstelling indienen.

• De aanvragen voor vrijstelling van het 2de kwartaal moeten vóór 15 juli 2026 ingediend worden.
• De aanvragen voor vrijstelling van het 3de kwartaal moeten vóór 15 oktober 2026 ingediend worden.

Voorwaarden:

• Aantonen impact van de energiecrisis op de zelfstandige activiteit.

Aanvraag indienen:

• Ondertekend aanvraagformulier per post of mail aan avixi:

De vrijstelling van de sociale bijdragen kan ook na de vermelde data nog ingediend worden maar dan via de niet versoepelde aanvraagformaliteiten. In dat geval wordt het de algemene aanvraag vrijstelling. Een aanvraag vrijstelling kan uiterlijk ingediend worden 12 maanden volgend op het einde van het betrokken kwartaal.

Een aanvraag kan pas ingediend worden ná ontvangst van het vervaldagbericht van het betrokken kwartaal.

Startende zelfstandigen kunnen pas een vrijstelling aanvragen als ze vier kwartalen zelfstandige zijn.

Let op:

• Verlies van pensioenrechten voor het kwartaal met vrijstelling.
• Binnen de 5 jaar kunnen vrijgestelde kwartalen nog betaald worden. Hiervoor moet contact opgenomen worden met het sociaal verzekeringsfonds.
• Bij vrijstelling blijven de rechten voor kinderbijslag en ziekteverzekering in orde.
• Fiscale aftrekbaarheid van de premie Vrij Aanvullend Pensioen vervalt.

3. Uitstel betaling sociale bijdragen

Zelfstandigen in hoofdberoep, meewerkende partners, student-zelfstandigen met sociale bijdragen die minstens gelijk zijn aan de minimum bijdragen hoofdberoep, en gepensioneerden met sociale bijdragen op hetzelfde niveau, die getroffen worden door de energiecrisis ten gevolge van de stijging van de prijs van fossiele brandstoffen, kunnen uitstel van betaling van de voorlopige sociale bijdragen aanvragen (één jaar).

De steunmaatregel geldt niet voor reeds betaalde sociale bijdragen.

Welke kwartalen?

• 2de en 3de kwartaal van 2026: de aanvraag moet gebeuren vóór 15 juni 2026
• 3de kwartaal van 2026: de aanvraag moet gebeuren vóór 15 september 2026

De uiterlijke betaaldatum is:

• 2de kwartaal 2026: te betalen vóór 30 juni 2027
• 3de kwartaal 2026: te betalen vóór 30 september 2027

Voorwaarden:

• De impact van de energiecrisis op de zelfstandige activiteit aantonen gemotiveerd aantonen.

Aanvraag indienen:

• De aanvraag moet schriftelijk gebeuren (per post of per mail) en moet volgende inlichtingen bevatten
  • Naam, voornaam en woonplaats van de betrokkene
  • Ondernemingsnummer, indien geen eigen ondernemingsnummer het ondernemingsnummer van de hoofdzelfstandige of het bedrijf waarbij de zelfstandige activiteit uitgeoefend wordt
  • Naam en zetel van het bedrijf
  • Gemotiveerde toelichting van de impact van de energiecrisis
  • Vermelding voor welk(e) kwarta(a)l(en) de aanvraag uitstel van betaling gedaan wordt.

Let op: het uitstel van betaling tot 2027 staat de fiscale aftrekbaarheid van VAPZ-premies in de weg.